طی ۲۴ ساعت گذشته بازار ارزهای دیجیتال با یک سقوط ناگهانی دیگر مواجه شد. در زمان نوشته شدن این مقاله، ارزش بازار ارزهای دیجیتال به زیر یک تریلیون دلار رسیده است (۹۴۸ میلیارد دلار). قیمت بیت کوین در ۲۴ ساعت گذشته به کانال ۲۳ هزار دلار وارد شده و اتریوم در همین مدت با قیمتی کمتر از ۱۲۰۰ دلار معامله شده است. روند نزولی بازار ارزهای دیجیتال با یک پله سقوط ادامه پیدا کرد و در پایین‌ترین سطح خود از اواخر سال ۲۰۲۰ قرار گرفت. در این متن قصد داریم به شکل اجمالی به علل ریزش اخیر بازار بپردازیم.

بیت کوین بر اثر فشار فروش سنگینی که در ۴۸ ساعت گذشته متحمل شده است، کف قیمتی ۲۳۴۹۶ دلار را ثبت کرد. این سطح، پایین‌ترین قیمت بیت کوین در ۱۸ ماه گذشته است. همچنین اتریوم با کاهش قیمت تا کف ۱۱۸۰ دلاری، پایین‌ترین قیمت خود در ۱۵ ماه گذشته را ثبت کرده است. علاوه بر این می‌توان گفت کل بازار ارزهای دیجیتال به شکل قابل توجهی تحت تاثیر ریزش اخیر قرار گرفته‌اند. به همین خاطر ارزش کل بازار طی دو روز گذشته از ۱۲۰۰ میلیارد دلار، به ۹۴۸ میلیارد دلار کاهش یافته است. اما عامل این فشار فروش گسترده چیست؟

گرانی منابع غذایی و حامل‌های انرژی در پی ادامه جنگ اوکراین

همانطور که می‌دانید با ادامه یافتن نزاع‌های سیاسی در سطح جهان، مخصوصا جنگ روسیه و اوکراین، کاهش منابع غذایی و حامل‌های انرژی یکی از مسائل روز خبرهای بین‌المللی است. از آنجایی که روسیه یکی از صادرکنندگان عمده سوخت در جهان محسوب می‌شود و از طرفی اوکراین نیز جزو صادرکننده‌های اصلی مواد غذایی است، ادامه یافتن جنگ باعث ایجاد یک بحران گسترده در اقتصاد جهان شده است. روسیه با تصرف بنادر اوکراین و جلوگیری از صادرات مواد غذایی، به بحران مواد غذایی دامن زده و از طرفی کشورهای غربی با تصویب تحریم‌هایی علیه صادرات سوخت روسیه، سعی در متوقف کردن جنگ داشتند. اما کاهش عرضه سوخت در جهان باعث افزایش بهای این محصول کلیدی شده است. در حال حاضر که بیش از سه ماه از آغاز این بحران سیاسی می‌گذرد، عوارض اقتصادی آن تدریجا آشکار می‌شود.

پس از شروع جنگ و گمانه‌زنی‌هایی مبنی بر گسترش جنگ به کشورهای دیگر، بازار سهام آمریکا تحت تاثیر قرار گرفت و با توجه به همبستگی معنادار بازار ارزهای دیجیتال با بازارهای سنتی، روندی کاهشی که از نوامبر ۲۰۲۱ آغاز شده بود تشدید شد. در ماه‌های گذشته شاهد آن بودیم که قیمت بیت کوین از محدوده تعادلی ۳۸ تا ۴۵ هزار دلار، به محدوده ۳۵ تا ۳۸ هزار دلار انتقال پیدا کرد و با ادامه فشار فروش و سقوط LUNA و UST در اوایل می، این محدوده قیمتی به ۲۸ تا ۳۱ هزار دلار تغییر یافت.

پس از ریزش اوایل می بسیاری از تحلیل‌گران با توجه به خروج هولدرهای کوتاه‌مدت و تسلط هولدرهای بلندمدت به بازار بیت کوین، حدس می‌زدند که ممکن است فرآیند بازیابی قیمت آغاز شود. حتی پیشروی قیمت تا ۳۲۵۰۰ دلار، این گمانه‌‌زنی‌ها را تقویت کرد. اما طی ۴۸ ساعت اخیر با شروع یک موج سنگین فروش، قیمت تا مرز ۲۳۵۰۰ دلار کاهش یافت. علت اساسی این امر شدت گرفتن بحران غذا و انرژی و تاثیر آن بر شاخص‌های کلان اقتصادی است.

افزایش تاریخی نرخ تورم در آمریکا

بحران سوخت و مواد غذایی باعث افزایش قیمت کالاهای اساسی در بسیاری از کشورهای جهان شده است. در همین راستا نرخ تورم آمریکا در ماه می ۸.۶ درصد اعلام شد که بیشترین حد آن در ۴۰ سال گذشته محسوب می‌شود. آمریکا آخرین بار در سال ۱۹۸۱ این تورم را تجربه کرده است. خبر اعلام نرخ تورم و افزایش بهره توسط فدرال رزرو (Federal Reserve) شوک شدیدی به بازار سهام و بازار ارزهای دیجیتال وارد کرد.

سرمایه‌گذاران در چنین شرایطی افق آتی بازارهای مالی را خوشایند نمی‌دانند و تحت تاثیر ترس حاصل از سقوط بیشتر، اقدام به فروش گسترده سرمایه‌های خود می‌کنند. افزایش قابل توجه معاملات استیبل کوین‌ها، گواهی بر این مطلب است. طی ۲۴ ساعت گذشته ۸۶ درصد معاملات، تبدیل یک ارز دیجیتال به استیبل کوین بوده است. به عبارتی می‌توان گفت فشار فروش نزدیک به ۶ برابر تقاضا بوده و همین امر باعث کاهش شدید قیمت بیت کوین و افت ارزش کل بازار ارزهای دیجیتال شده است.

بنابراین می‌توان نتیجه گرفت که اعلام نرخ تورم ماه می، شوک عظیمی به سرمایه‌گذاران وارد کرده است. معامله‌گران بازار ارزهای دیجیتال نیز با توجه به شرایط آشفته موجود تصمیم گرفته‌اند که دارایی‌های خود را به دست نوسانات شدید بازار نسپارند و با استفاده از سرمایه‌های پایدارتر مثل استیبل کوین‌ها یا ارز نقدی، از دارایی‌های خود محافظت کنند. البته باید این نکته در نظر گرفت که در تمام ریزش‌های ناگهانی سهم اخبار و گمانه‌‌زنی‌ها با سهم شوک روانی و افزایش فشار فروش برابر است. به عبارتی برخی از سرمایه‌گذاران که صرفا به علت ترس ناشی از وضعیت نزولی اقدام به فروش می‌کنند همین امر کاهش بیشتر قیمت را تقویت می‌کند.

افزایش حجم حساب‌های لیکوئید شده در معاملات اهرمی

همانطور که می‌دانید نوسانات شدید و ناگهانی قیمت باعث افزایش Liquidation می‌شود. به عبارتی معامله‌گرانی که در بازار‌ مشتقات فعالیت می‌کنند در چنین شرایطی که طی ۲۴ ساعت قیمت ۱۳ درصد نوسان می‌کند، در آستانه لیکوئید شدن حساب قرار می‌گیرند. معامله‌گران یا به سرعت وثیقه‌ جدید به حساب اضافه می‌کنند یا اجبارا توسط صرافی از معامله خارج شده و دارایی‌ خود را از دست می‌دهند.

شکل‌گیری موج Liquidation باعث افزایش فشار فروش نیز خواهد شد. چراکه بسیای از معامله‌گرانی که یک سرمایه مشخص را به شکل اهرمی خریداری کردند و قصد فروش ان را ندارند نیز، اجبارا به خاطر تامین نکردن وثیقه کافی (Margin)، توسط صرافی به لیست فروش اضافه خواهند شد.

بنابراین Liquidation نیز در کنار باقی عوامل در افزایش فشار فروش و کاهش ارزش ارزهای دیجیتال نقش داشته است و حداقل می‌توان گفت اگر جزو عوامل اصلی قلمداد نشود، از علل تقویت‌کننده ریزش قیمت محسوب می‌شود.

اظهارات بیل گیتس، بنیان‌گذار کمپانی Microsoft درباره ارزهای دیجیتال

برخی از تحلیل‌گران نظرات بیل گیتس، بنیان‌گذار کمپانی Microsoft را نیز به عنوان یکی از علل ایجاد ترس در بازار ارزهای دیجیتال عنوان می‌کنند. بیل گیتس در حساب کابری خود در پلتفرم Reddit اعلام کرد که: «ترجیح می‌دهم روی چیزهایی سرمایه‌گذاری کنم که ارزشی واقعی دارد. ارزش یک کمپانی بر اساس میزان کیفیت و موفقیت محصولاتش تعیین می‌شود، اما ارزش ارزهای دیجیتال را خریداران دیگر با مبلغی که برای آن می‌پردارند، مشخص می‌کنند.»

تحلیل‌گران حوزه ارزهای دیجیتال معتقدند این پست از طرف یکی از قدرتمندترین غول‌های تکنولوژی جهان، تاثیر منفی قابل توجهی بر بازار ارزهای دیجیتال گذاشته است. هرچند ممکن است این نظرات اهدافی دیگر را دنبال کند و به رقابت بیل گیتس و ایلان ماسک در حوزه تکنولوژی مربوط شود، اما در هر حال اظهار نظر افراد بانفوذ و قدرتمند جهان، بر بازارهای مالی تاثیر می‌گذارد و حداقل برخی از سرمایه‌گذاران را متقاعد می‌کند که ریسک سرمایه‌گذاری در افق کوتاه‌مدت افزایش می‌‌یابد.

تحلیل آنچین و افق بلندمدت بازار بیت کوین

با توجه به شرایط ایجاد شده در بازار ارزهای دیجیتال یکی از مسائل مهم افق بلندمدت بازار است. آیا روند نزولی بیت کوین و دیگر ارزهای دیجیتال همچنان ادامه می‌یابد یا حرکت سازنده‌ای آغاز خواهد شد؟

با توجه به اینکه عوامل سقوط قیمت و تمدید روند نزولی (جنگ اوکراین، بحران کاهش منابع غذایی و حامل‌های انرژی و افزایش تورم) همچنان پابرجا است، ممکن است روند کاهشی قیمت در کوتاه‌مدت ادامه یابد، اما باید این نکته را نیز مد نظر قرار داد که شاخص قیمت واقعی بیت کوین (میانگین قیمت پایه کل کوین‌ها) پیش از سقوط اخیر در محدوده ۲۳ هزار دلار قرار داشت و می‌توان این سطح قیمتی را به عنوان یک سطح حمایت کلیدی در نظر گرفت.

بیشتر بخوانید: استفاده از تحلیل آنچین دیتا، چطور از دیتای آنچین استفاده کنیم؟

از طرفی برای پیش‌بینی افق بلندمدت بازار باید وضعیت ذخایر بیت کوین به دقت مورد ارزیابی قرار گیرد. می‌دانیم که نوسان‌های شدید در بازار ارزهای دیجیتال از مشخصه‌های اصلی این بازار است و کاهش قیمت به معنای وقوع یک فاجعه نیست. بر اساس ارزیابی شاخص‌های آنچین، بازار پیش از این سقوط در مراحل پایانی روند نزولی قرار داشت و طبق سوابق تاریخی و چرخه‌های پیشین بازار، رخداد تسلیم سرمایه‌گذاران (Capitulation) می‌توانست کف روند نزولی چند ماه گذشته را تثبیت کند. حال با سقوط اخیر می‌توان امیدوار بود طی فشار فروش ۴۸ ساعت اخیر Capitulation اتفاق افتاده و کف روند نزولی همانند چرخه‌های پیشین تثبیت خواهد شد.

با توجه به مطالب گفته شده، می‌توان اینطور نتیجه گرفت که شاید افق کوتاه‌مدت بازار، مطلوب سرمایه‌گذاران نباشد، اما از منظر تحلیل‌ شاخص‌های آنچین، افق بلندمدت بازار روشن است و می‌توان به بازیابی قیمت امیدوار بود. با این حال همانطور که می‌دانید، وضعیت کلی اقتصاد کلان و ساختار سیاسی جهان در فرآیند بازیابی قیمت موثر است و شاید آن را طولانی‌تر کند.